Artykuł

Artykuł opublikowany w działach: zdrowie kotów

Choroby nerek u kotów

ilustracja do artykułu: Choroby nerek u kotów

Niewydolność nerek jest jedną z przyczyn śmierci starszych kotów, szybka diagnoza daje szansę na spowolnienie rozwoju choroby.

Choroby nerek są jednymi z częstszych poważnych schorzeń u kotów. Niestety niejednokrotnie okazują się przyczyną zgonów, szczególnie wśród zwierząt starszych. Nerki pełną w każdym organizmie bardzo istotną rolę. W kłębuszkach nerkowych następuje oddzielenie składników odżywczych pozostających we krwi, od szkodliwych produktów przemiany materii, dlatego żaden organizm nie jest wstanie funkcjonować bez sprawnego działania tego narządu. Zaburzenia w funkcjonowaniu nerek prowadzą do ciężkiego zatrucia i nie można ich ignorować. Mocz kotów ma specyficzny, intensywny zapach m.in. przez wysoką zawartość azotu, który jest ubocznym produktem trawienia białek. Azot jest substancją toksyczną dla komórek i dlatego musi być sprawnie usuwany z krwi. Z moczem, oprócz azotu usuwane są także znaczne ilości fosforu.

Dieta kotów powinna być bogata w białko, wysoka ilość tego składnika spożywana z pokarmem nie jest szkodliwa, a sprawnie działające nerki poradzą sobie z usunięciem nadmiaru powstającego w czasie jego rozpadu azotu. Należy podkreślić, że tak ważna dla kota wysoka zawartość białka w pokarmie nie przyczynia się do powstania chorób nerek, niektórzy specjaliści twierdzą jednak, że problemem może być białko złej jakości (roślinne), którego przetworzenie może nadmiernie obciążać nerki. Dieta zdrowego kota może zatem, a nawet powinna, zawierać dużo białka pod warunkiem, że jest ono dobrej jakości. W profilaktyce chorób nerek oraz pęcherza moczowego bardzo ważne jest natomiast dostarczanie organizmowi odpowiedniej ilości wody. Musimy pamiętać, że mruczki żywione suchą karmą powinny wypijać około 150-200ml wody na dobę (w przypadku kota o masie około 3-5kg). Koty jedzące pokarmy mokre piją mniej, gdyż część wody dostarczana jest razem z pożywieniem, muszą mieć jednak stały dostęp do czystej, świeżej wody.

Możemy wyróżnić trzy główne grupy schorzeń, które najczęściej dotykają nerek naszych mruczków: ostre i przewlekłe choroby nerek oraz wrodzoną wielotorbielowatość. Oczywiście oprócz nich koty mogą zapadać także na inne schorzenia tego narządu np. nowotwory.

Ostre schorzenia nerek

Stany ostre objawiają się najczęściej dość gwałtownie, do upośledzenia funkcji nerek może dojść tutaj w przypadku zakażeń bakteryjnych np. wtórnych w stosunku do bakteryjnego zapalenia pęcherza, zatruć środkami chemicznymi lub lekami. Schorzenia nerek najczęściej objawiają się owrzodzeniami jamy ustnej, wymiotami, zapaścią, drgawkami, wybroczynami. Ponadto uszkodzone nerki nie mogą sprawnie regulować poziomu wody zatrzymywanego w organizmie i dochodzi do odwodnienia. Koty odwodnione mają suche lub lepkie dziąsła oraz nieelastyczną skórę. U zdrowego mruczka skóra szybko powraca do poprzedniego położenia po tym, jak podniesiemy są palcami, w przypadku odwodnienia tak się nie dzieje. Mocz kotów ze schorzeniami nerek jest rozcieńczony, zwierzaki oddają go dużo i często, mogą także dużo więcej pić.

W przypadku ostrej niewydolności nerek bardzo ważna jest szybka reakcja, szczególnie jeśli podejrzewamy zatrucie; toksyny oraz azot mogą doprowadzić do nieodwracalnego uszkodzenia nerek oraz innych narządów.

W przypadku podejrzenia u mruczka ostrej niewydolności nerek należy niezwłocznie udać się do lekarza weterynarii, gdyż tylko on może zlecić odpowiednie badania (przede wszystkim badanie krwi i moczu) oraz podjąć właściwe leczenie. W wielu przypadkach zdarza się, że przyczynę tak ostrego stanu daje się ustalić i zwierzaka można wyleczyć. Ważne jest szybkie działanie, bo tylko ono może zapobiec poważnemu uszkodzeniu nerek. Leczenie uzależnione jest od potencjalnej przyczyny ostrej niewydolności; najczęściej podstawowym działaniem jest podanie płynów dożylnie w celu przepłukania nerek i walki z odwodnieniem. Oprócz tego w zależności, czy podejrzewamy bakterie lub np. zatrucie, podajemy antybiotyki lub staramy się usunąć toksyny z organizmu. W Polsce jeszcze w bardzo niewielu klinikach mamy do dyspozycji maszyny do dializy, warto jednak spytać weterynarza o ewentualne korzyści z dializowania chorego kota i poszukać, czy nie ma w okolicy odpowiedniego urządzenia.

W przypadku chorych mruczków bardzo ważne jest także zmuszanie ich do jedzenia, koty ze schorzeniami nerek często tracą apetyt, szczególnie jeśli mają owrzodzenia w jamie ustnej. Przydatne są wówczas specjalne, dostępne w lecznicach, wysokoenergetyczne papki, które możemy podać zwierzakowi strzykawką bezpośrednio do pyska.

Przewlekła niewydolność nerek

Przyczyny tego schorzenia są często bardzo trudne do zidentyfikowania, a sama choroba rozwija się wolno i na początku nie daje poważnych objawów. Bardzo często przyczyny są związane z zaawansowanym wiekiem zwierzaka i pogarszającą się zdolnością nerek do filtracji. Kłębuszki nerkowe mogą obumierać lub ulegać uszkodzeniu, a pozostałe nie zawsze wystarczają do usuwania z krwi toksycznych substancji, co prowadzi do zatruwania organizmu oraz do wspomnianego wyżej odwodnienia, wskutek wydalania dużych ilości wody.

W początkowym stadium choroba jest praktycznie niezauważalna, bardzo często daje objawy dopiero wtedy, gdy większa część nerek (około 75%) jest już uszkodzona. Dlatego ważne jest wykonywanie okresowych badań krwi, szczególnie u kotów starszych, gdyż niejednokrotnie tylko takie badanie pozwala wykryć pierwsze nieprawidłowości, takie jak podwyższenie mocznika i kreatyniny. Istotne jest również podawanie zdrowym zwierzakom starszym (od mniej więcej 7-8 roku życia) karmy z kontrolowanym poziomem fosforu. Większość producentów dobrej jakości pożywienia ma w swojej ofercie pokarm przeznaczony dla mruczków seniorów, np. Royal Canin Indoor Mature, Royal Canin Senior, Hill's Senior, Sanabelle Senior, ProPlan Vital Age.

Bardzo ważne jest wykonywanie okresowych badań krwi u kotów, gdyż często tylko one pozwalają wykryć odpowiednio wcześnie objawy choroby nerek. Ponadto niepokojące są zawsze chudnięcie, brak apetytu, zwiększone pragnienie i oddawanie dużych ilości moczu.

Przewlekła niewydolność nerek rozwija się powoli, pierwszym objawem choroby może być częste oddawanie większych ilości bardzo rozcieńczonego moczu oraz wzmożone pragnienie. Zdrowy kot oddaje około 30-50ml/kg masy ciała moczu w czasie doby, którego gęstość względna oznaczana przy okazji standardowego badania moczu, powinna wynosić około 1,015-1,060kg/l. Podczas badania krwi możemy ponadto wykryć nieznacznie podwyższony poziom mocznika i kreatyniny.

W dalszej kolejności koty chudną, pojawiają się owrzodzenia w jamie ustnej, pogarsza im się apetyt, u kotów czarnych może dojść do brązowienia futra, a oddech naszego mruczka może mieć bardzo intensywny, nieprzyjemny zapach. Objawy przewlekłej niewydolności nerek są zatem podobne, jak w przypadku stanów ostrych, ale pojawiają się powoli i często mogą być przez właścicieli przeoczone w początkowym okresie. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości należy jak najszybciej wykonać badania krwi i moczu oraz oczywiście skonsultować się z lekarzem weterynarii.

Niestety opisywane tutaj schorzenie jest nieodwracalne i koty z przewlekłą niewydolnością nerek są zwierzakami śmiertelnie chorymi. Przy niewielkim stopniu uszkodzenia narządu możemy oczywiście skutecznie przedłużyć im życie poprzez podawanie leków i odpowiedniej diety np. Royal Canin Renal. Zmiany w nerkach są jednak trwałe, a wszystkie działania mają w tym przypadku na celu zatrzymanie dalszego postępowania choroby. Koty z przewlekłą niewydolnością nerek muszą pozostawać na specjalnej, najczęściej niskobiałkowej diecie do końca życia. Dieta taka pozwala ograniczyć ilość azotu, powstającego podczas trawienia białek.

Bardzo często pierwszym działaniem po stwierdzeniu schorzenia nerek jest podanie serii kroplówek w celu przepłukania i nawodnienia mruczka. Ważne jest także zniwelowanie takich objawów jak owrzodzenia w jamie ustnej, które prowadzą do braku apetytu. Koty z uszkodzonymi nerkami, jak już wspomniano, często odmawiają jedzenia, stają się wybredne, w skrajnych przypadkach trzeba je przez pewien czas karmić na siłę. Za każdym razem dobór leków i metod postępowania musimy skonsultować z lekarzem weterynarii. Warto również spytać się o możliwość wspomnianego wcześniej dializowania zwierzaka.

Kot z przewlekłą niewydolnością nerek powinien być pod stałą opieką lekarza weterynarii, konieczna będzie także zmiana diety, zgodnie z jego zaleceniami. Większość kotów z tym schorzeniem jest żywiona gotowymi dietami o obniżonej zawartości białka i fosforu.

U wielu mruczków znajdujących się w początkowej fazie choroby, odpowiednie leczenie i dieta pozwalają skutecznie zahamować jej postęp oraz umożliwić w miarę normalne funkcjonowanie zwierzaka nawet na kilka lat. W przypadku znacznych uszkodzeń narządu większość mruczków niestety umiera. Uszkodzenie nerek jest jedną z najczęstszych przyczyn śmierci kotów, gdyż jest to w ich przypadku organ mniej wytrzymały niż np. serce.

Wrodzona wielotorbielowatość nerek

Przewlekłe schorzenia nerek występują najczęściej u zwierzaków w starszym i średnim wieku, natomiast torbielowatość jest chorobą wrodzoną, dotykającą osobniki młode. Przypadłość ta nie jest częsta, ale za to może być dziedziczna, ponadto często dotyka koty określonych ras np. Maine Coon lub norweski leśny  np.: persy. Choroba polega na tworzeniu się wypełnionych płynem torbieli uciskających tkanki nerki przez co komórki obumierają, a narząd traci zdolność do normalnego funkcjonowania.

Objawy schorzenia są podobne, jak w przypadku opisanej powyżej przewlekłej niewydolności, stwierdza się je jednak u osobników dość młodych, najczęściej pojawiają się w dwóch pierwszych latach życia. Niestety w przypadku kotów chorujących na wrodzoną wielotorbielowatość nerek rokowania długoterminowe najczęściej są niepomyślne, gdyż jest to choroba nieodwracalna i śmiertelna. Oczywiście w zależności od stopnia zniszczenia narządu można przedłużyć kotu życie za pomocą odpowiedniej diety oraz leczenia opracowanego indywidualnie przez lekarza weterynarii.

Nerki są bardzo ważnym narządem umożliwiającym sprawne funkcjonowanie organizmu kota, konieczne jest bowiem usuwanie nadmiaru azotu i fosforu, a także regulowanie ilości wydalanej wody. Schorzenia nerek zawsze są niestety poważną chorobą, która może zakończyć się śmiercią zwierzaka. Przewlekła niewydolność nerek dotyka wielu mruczków. W przypadku kotów w średnim i starszym wieku bardzo ważne jest zatem obserwowanie każdej zmiany takiej jak utrata apetytu i masy ciała lub wzmożone pragnienie. Bardzo istotne jest również okresowe wykonywanie kontrolnych badań moczu i krwi, które pozwolą nam odpowiednio wcześnie wykryć ewentualne nieprawidłowości. Ponadto pokarm naszego zdrowego mruczka seniora powinien zawierać kontrolowany poziom fosforu.

Artykuł otagowany jako: zdrowie kota chorby kotów

Autor: Redakcja, portal zwierzakowo.pl

Komentarze do artykułu

Kochająca zwierzęta pisze:
Dziękuję Wam za zamieszczenie informacji. Bardzo mi pomogła zrozumieć co się dzieje z moim kotem. Dorze napisany, zrozumiały artykuł. Oby takich więcej w sieci, a ludzie będą mniej błądzić i leczyć koty w odpowiednio wczesnym momencie. Zwierzęta dłużej cieszą się życiem i weterynarze zarabiają. Ja tak chcę. Dziękuję Wdzięczna

Anna pisze:
Witam serdecznie. Gratuluję wspaniałego artykułu. Jest bogaty w treść i przejrzyście napisany. O jedną rzecz jednak chciałam zapytać, a mianowicie o część "Wrodzona wielotorbielowatość nerek", a dokładnie z jakiego źródła pochodzą informacje, że jest to wrodzona choroba u rasy Maine Coon i Norweski leśny. Artykuł w tym rozdziale natomiast nie wspomina słowem na temat rasy Pers i Egzotyk, dla których właśnie PKD chorobą genetyczną? Bardzo proszę o odpowiedź na moje pytanie. Pozdrawiam.

zwierzakowo.pl pisze:
Pani Aniu dziękuję za miłe słowo pod naszym adresem. Zawsze cieszy nas, że nasze działania spotykają się z miłym odzewem. Jeśli chodzi o Pani pytanie to na chwilę obecną nie potrafię przytoczyć źródła informacji na której bazowała osoba pisząca artykuł, a o którą Pani pyta. Myślę, że także autorka artykułu będzie miała z tym problem, bo artykuł został opublikowany już rok temu. Faktem jednak jest, że wielotorbielowatość jest związana z tymi rasami i informacja taka pojawia się w wielu miejscach w internecie (np. strony hodowców czy klinik weterynaryjnych) - wiele klinik weterynaryjnych zaleca także badania tych ras właśnie pod kątem wielotorbielowatości. Jak najbardziej ma Pani rację, że to schorzenie dotyka także innych ras np. Persów (w tym przypadku chyba nawet częściej niż np. "norwegów"). Jeszcze raz dziękuję za miłe słowa, pozdrawiam Marcin Nowak.

Anna pisze:
Witam Panie Marcinie :) Bardzo dziękuję za odpowiedź. Sądzę jednak, że artykuł powinien zostać uściślony, gdyż osoby, które czytają o tej chorobie po raz pierwszy zostają wprowadzone w błąd. Ja właśnie piszę na temat chorób u rasy MCO, zasięgnęłam opinii specjalistów jak i korzystałam ze źródeł takich jak literatura weterynaryjna, strony internetowe weterynaryjne stąd moje pytania, ponieważ posiadamy, ja i autor powyższego inne, sprzeczne informacje. PKD może występować u MCO podobnie jak u kotów każdej rasy wtórnie, nawet "dachowców", jednak żadne źródła nie podają, iż jest ona chorobą genetyczną dla Maine Coon, a co za tym idzie nie ma testów genetycznych na tę chorobę dla tej właśnie rasy (Norweski również). Jeszcze raz dziękuję za odpowiedź. Artykuły traktujące o innych jednostkach chorobowych są ciekawe i przydatne! Bardzo dobrze, że taki kącik informacyjny funkcjonuje. Pozdrawiam serdecznie :)

zwierzakowo.pl pisze:
Pani Aniu, dziś konsultowałem tą sprawę z zaprzyjaźnionym weterynarzem i faktycznie w artykule wkradła się nieścisłość - jest dokładnie tak jak Pani pisze - tj. choroba ta dotyka między innymi tych ras, ale nie prowadzi się w ich przypadku badań genetycznych. Dziękuję bardzo za zwrócenie uwagi - na pewno to zdanie zostanie poprawione, aby nie wprowadzać czytelników w błąd ;-) pozdrawiam, Marcin Nowak

Anna pisze:
:) Bardzo dziękuję Panie Marcinie w imieniu swoim jak i przyszłych czytelników poszukujących rzetelnej wiedzy !!!!! Pozdrawiam Zwierzakowo :)

weter pisze:
Koty zdychaja od jedzenia chrupek. Karmcie je miesem. Po chrupkach zaden nie przezyje 11-12 lat. Jedzenie w kolorowych opakowaniach to trucizna dla kotow.

login pisze:
Hehehe, to niech nikt nie karmi ich kolorowymi opakowaniami :)Ja też nie jadam torebek ;) A mięso będzie wtedy pożywne i wystarczające jak upolowane w naturze w przeciwnym razie jest z nim dokładnie tak jak z chrupkami z kolorowych opakowań- ładnie wygląda, dobrze się nazywa, ale albo truje albo wystarcza w połowie. Dobra karma z "szarych opakowań" to w pełni zbilansowany, zaspokajający potrzeby organizmu i zdrowy posiłek. Mogą na tym żyć 12 lat :)

Emi pisze:
Witam, żałuję że na ten artykuł trafiłam dopiero teraz :-( Może mój kochany Mruczek nadal byłby ze mną...

login pisze:
szkoda, że dopiero trafiłam na ten artykuł, dowiedziałam się wszystkiego o tej chorobie...

markotka pisze:
Bardzo dobry artykuł,napisany jęzkiem zrozumiałym dla właścicieli chorych kotków. Mam jeszcze pytanie: czy z wielotorbielowatością nerek związana może być też anemia? Mój Pucuś -przygarnięty w wieku ok.3 m-cy z zaawansowaną znacznie grzybicą, świrzbowcem usznym,zarobaczony (dawno z tego wyleczony)i z tak powiększonymi nerkami,że czuło się je wyraźnie przez skórę (USG wykazało wielotorbielowatość nerek) ma obecnie ok.roku. i cały czas lekką anemię. Mimo iż podaję jemu od dłuższego czasu żelazo,spadła nieco ilość czerwonych ciałek krwi.moja Pani wet.twierdzi że to wynik choroby nerek, a ja boję się, że może być jeszcze jakaś inna przyczyna.

zwierzakowo.pl pisze:
Witam. Anemia może mieć wiele przyczyn - oczywiście długotrwała choroba może się przyczynić do anemii. Szczerze mówiąc trudno nam wchodzić w kompetencje weterynarza, który posiada zapewne zdecydowanie większą wiedzę i przede wszystkim prowadzi leczenie Pani kotka. Jeśli ma Pani wątpliwości to doradzałbym konsultację z innym weterynarzem. Co prawda w "światku weterynaryjnym" jest to często niemile widziane (radziłbym aby konsultacja nie była wpisana do książeczki zwierzaka), ale w przypadku ludzkich lekarzy konsultacja z innym lekarzem jest jak najbardziej na porządku dziennym. Prowadzący lekarz może wszystkie objawy zrzucać na karb choroby, która została zdiagnozowana i przeoczyć nowy problem, więc jeśli ma Pani przeczucie, że problem może być szerszy to warto skonsultować kotka choćby dla spokoju własnego sumienia.

carisa pisze:
Wczesne wykrycie problemów z nerkami znacznie może wydłużyć życie kotka. U mojego kocura nerki zostaly wykryte kiedy mial 12 lat i od tego czasu jest na diecie, dzis ma 18 lat i nerki nie daja po sobie znać. Niestety cierpi na nowotwór ale to zupelnie inna sprawa :/

JDG pisze:
Mam problem! Mój kot jest pod kroplówką, bolą go nerki( gdy ich dotykam piszczy). Nie potrafi radzić sobie z toksynami. Mocz zawiera krew. Jest tak wyczerpany, że nie ma siły ruszać nawet oczami. Ledwo oddycha.

Anusiak pisze:
A mnie zastawania jedno...skoro białko jest tak ważne dla organizmu kota, chodzi mi oczywście o białko zwierzęce, to dlaczego każda karma dla kotów z problemami/chorobami - dróg moczowych/nerek...oparte jest na kukurydzy? co w takiej karmie ma leczyć nasze koty?...i co dziwne w większości przypadków przestawienie na taka dietę pomaga kotom!!!o_O!...tzn pomaga nerkom a co z reszta organizmu pozbawionego białka zwierzęcego? Może mi to ktoś wytłumaczyć? w przyszłym tygodniu będę musiała zdecydować czym karmić mojego - prawdopodobnie - chorego kota. I nie mam pojęcia każdy twierdzi co innego a wet oczywiście tylko RC... z góry dziękuję za radę.

zwierzakowo.pl pisze:
Nie jesteśmy wprawdzie weterynarzami, ale ogólnie należy rozróżnić dwie sytuacje. W przypadku kotów zdrowych białka są pożądane i ważne. W przypadku kotów z chorobami nerek ilość białka należy ograniczać. Dieta nerkowa pomaga kotu ustabilizować pracę nerek, ale jako taka na pewno nie jest zdrowa i między innymi dlatego nie powinna być stosowana bez konsultacji z lekarzem. W sytuacji choroby nerek "odpuszcza" się dbanie o prawidłową kompozycję diety i dba się głównie o nieobciążanie nerek kosztem zubożenia diety.

Dodaj komentarz do artykułu

Imię lub nick, którym będzie podpisany komentarz
Na podany email wyślemy powiadomienia o odpowiedziach - twój email nie będzie widoczny dla innych
Przepisz TYLKO słowa z poniższego obrazka - wielkość litera nie ma znaczenia

Zobacz także podobne artykuły

Copyright © Zwierzakowo.pl Poznań 2009 - wszelkie prawa zastrzeżone